در دوره ی بلـوغ، تـغییـرات جسمـی مـهمـی در بدن

نوجوان رخ می دهد.اندام های جنسی پسران نوجوان

یعنی بیـضـه هـا و آلـت و انـدام های جنسـی دختـران

نـوجوان یعنی تخمـدانهـا، رحم و مهبـل، کامـل شده و

می رسند.

   در پسران بیضـه ها شروع به تولید اسپـرم یا سلول

جنسی مردانه کرده و غده ی پروستـات و کیسه های

منی هم فعال می شوند.

   در دختـران تخمـدان هـا، تخمـک رشـد یـافتـه را آزاد

می کنند.

   به چنین تغییـرات جسمـی که در دوره ی بلـوغ روی

می دهـد و مـربـوط به تولیـد نسـل و یا زادآوری است،

خصوصیات اولیه جنسی گفته می شود؛ امـا در همین

دوره تـغیـیـرات دیـگـری هـم در بـدن دختـران و پسـران

نـوجوان به وجود می آیـد که مربوط به جنس مرد یا زن

اسـت ولی مستقیما" در تولید مثل دخالت نـدارد بلکه

بیشتر در جلـب یا تـحریـک «جنس مکمـل» نقش دارد.

   از جملـه ی این تغییـرات رشـد پستـان هـا و لگن در

دختـران اسـت که عـلاوه بر جلب جنـس دیگـر، به کـار

بـارداری و بعد از آن تغذیـه ی نـوزاد می آیـد. همچنیـن

رشد مـوی صـورت و پهـن شـدن شانـه ها یا عضلانـی

شـدن بدن و افزایش قـدرت بدنـی در پسران که به کار

جلب جنس دیگر و نیز حمایت از زن و فـرزنـد می آیـد.

   تغییرات پـوستــی در هـر دو جنـس دیـده می شود.

پوست در هر دو جنس بخصـوص در پسـران، ناصاف تر

و چرب تـر می شود. جوش های صـورت به دلیل چرب

شدن پوسـت به وجود می آیـد که در پسران به خاطر

وجود هـورمـون مـردسـاز، ایـن جوشهـا بـیـشتـر دیـده

می شود. به این جوشها،جوش غـرور گفته می شود

چون غـرور و افتـخار رسیـدن به بلـوغ را در نـوجوان به

خود او و اطرافیـان یادآوری می کنـد.

   تغییـر صـدا نیـز در هر دو جنس بـروز می کنـد که به

عـلـت رشـد حنـجره اسـت و در پسـرهـا اثـر هـورمـون

مـردانـه بر روی تارهای صوتی، سبب کلفت شدن این

تارها شده و صـدا را بـم تـر می کند.

   علاوه بر رشـد قــد و افــزایش وزن در هر دو جنـس،

فعالیت هورمـونـی دوره ی بلـوغ مـوجب رشد مغـز نیز

می شـود و عـمـلکـرد فـکـری و ذهنـی نـوجوان بهبـود

می یـابـد.